Göz, insanın dünyayı algılamasını sağlayan en önemli organlardan biridir. İçinde barındırdığı karmaşık yapılar sayesinde görme işlevi kusursuz bir şekilde gerçekleşir. Bu yapılardan biri de vitreus adı verilen jel kıvamında şeffaf maddedir. Vitreus, göz küresinin büyük bir bölümünü kaplar ve özellikle retina ile temas halindedir. Retina, görme işlevinin en kritik tabakasıdır ve gözün arka kısmında yer alır. Vitreus bu retina tabakasına yapışık bir halde bulunur ve yıllar boyunca görsel uyumun sağlanmasına yardımcı olur. Ancak yaş ilerledikçe vitreus yapısı yavaş yavaş sıvılaşır, yoğunluğunu kaybeder ve retinadan ayrılmaya başlar. İşte bu durum arka vitreus dekolmanı olarak adlandırılır.
Arka vitreus dekolmanı, gözde oldukça yaygın görülen ve genellikle yaşlanma süreciyle ortaya çıkan bir rahatsızlıktır. Çoğu vakada zararsız bir süreçtir fakat bazı hastalarda retina yırtığı veya retina dekolmanı gibi ciddi komplikasyonlara zemin hazırlayabilir. Bu nedenle arka vitreus dekolmanı sadece doğal bir yaşlanma belirtisi olarak görülmemeli, dikkatle takip edilmesi gereken bir göz hastalığı olarak ele alınmalıdır.
Op. Dr. Diclehan, arka vitreus dekolmanının göz sağlığında sık rastlanan bir tablo olduğunu, ancak her vakada riskin aynı olmadığını özellikle vurgulamaktadır. Ona göre, bu rahatsızlığın en kritik yönü, retina ile olan bağlantının zedelenip zedelenmediğidir. Eğer vitreus retinayı çekiştirerek yırtığa yol açarsa, görme kaybı gibi ciddi sonuçlar ortaya çıkabilir.
Yaşa Bağlı Değişimler
Arka vitreus dekolmanının en önemli nedeni yaşlanmadır. İnsan vücudu yaşlandıkça dokularda birtakım değişimler meydana gelir. Bu değişimlerin en belirginlerinden biri de vitreus yapısında gözlenir. Çocukluk döneminde sıkı ve jel kıvamında olan vitreus, yaşla birlikte sıvılaşır, içindeki lifler gevşer ve retina tabakasına tutunduğu yerlerden ayrılmaya başlar. Özellikle 50 yaş sonrası bireylerde bu süreç hızlanır ve arka vitreus dekolmanı sıkça görülmeye başlar.
Miyop bireylerde göz küresi yapısı normalden daha uzundur. Bu uzama, vitreusun retinaya olan bağlarını daha fazla zorlar. Yüksek dereceli miyop hastalarda arka vitreus dekolmanı daha erken yaşlarda ortaya çıkar. Hatta bazı kişilerde 30’lu yaşlarda bile vitreus ayrışması görülebilir.
Göze alınan darbeler, vitreus ile retina arasındaki hassas dengeyi bozarak ayrışmayı hızlandırabilir. Özellikle şiddetli göz travmaları geçiren kişilerde arka vitreus dekolmanı riski oldukça yüksektir.
Katarakt veya retina cerrahisi gibi operasyonlar vitreus yapısını etkileyerek dekolman sürecini tetikleyebilir. Ameliyat sonrası dönemde vitreusun sıvılaşması hızlanır ve retina tabakasından ayrışma meydana gelebilir.
Diyabet, hipertansiyon, kolesterol yüksekliği gibi sistemik hastalıklar damar yapısını bozduğu gibi göz içi dokuları da etkiler. Bu durum vitreusun yapısını zayıflatır ve ayrışma riskini artırır.
Op. Dr. Diclehan, miyopinin, göz travmalarının ve özellikle sistemik hastalıkların arka vitreus dekolmanı gelişiminde büyük rol oynadığını belirtmektedir. Ona göre, bu risk faktörlerinin farkında olmak ve gerekli önlemleri almak, hastalığın erken tanınmasına ve komplikasyonların önlenmesine yardımcı olur.
Uçuşan Cisimler
Arka vitreus dekolmanı yaşayan hastaların en sık şikayeti gözde uçuşan cisimlerdir. Bu durum halk arasında sinek uçuşması olarak bilinir. Aslında vitreusun içinde bulunan kolajen liflerinin retinadan ayrılması ve göz içinde hareket etmesi sonucu bu görüntüler ortaya çıkar. Hastalar gözlerini hareket ettirdiklerinde siyah noktalar, iplikçikler veya örümcek ağına benzer şekiller gördüklerini ifade eder.
Vitreusun retinayı çekiştirmesi, retina üzerinde sinir hücrelerinin uyarılmasına yol açar. Bu da hastaların gözlerinde aniden parlayan ışıklar görmesine neden olur. Genellikle karanlık ortamda daha belirgin olan bu ışık çakmaları, retina yırtığının habercisi olabilir.
Bazı hastalar görme alanında dalgalanmalar veya gölgelenmeler yaşayabilir. Bu belirti her zaman görülmese de özellikle retina hasarı olan bireylerde daha sık ortaya çıkar.
Arka vitreus dekolmanı tek başına görme kaybına yol açmaz. Ancak süreç retina yırtığına veya retina dekolmanına ilerlerse ani ve ciddi görme kaybı yaşanabilir.
Op. Dr. Diclehan, uçuşan cisimler ve ışık çakmaları yaşayan hastaların vakit kaybetmeden göz doktoruna başvurması gerektiğini özellikle vurgulamaktadır. Ona göre, bu belirtiler masum gibi görünse de bazen retina yırtığının ilk işaretleri olabilir.
Göz Dibi Muayenesi
Retina ve vitreus yapısının incelenmesinde göz dibi muayenesi en önemli yöntemdir. Oftalmoskop adı verilen cihaz ile gözün iç kısmı detaylı şekilde görüntülenir. Böylece vitreusun ayrışması ve olası retina yırtıkları tespit edilebilir.
OCT, gözün arka yapılarının yüksek çözünürlüklü kesit görüntülerini sunar. Vitreus ve retina arasındaki ilişkiler, ayrışmanın derecesi OCT ile çok net bir şekilde ortaya konulabilir.
Göz içi yapıları doğrudan görülemeyecek kadar bulanık olduğunda ultrasonografi kullanılır. Vitreusun retinadan ayrılması ve olası kanamalar ultrasonografi ile görüntülenebilir.
Op. Dr. Diclehan, arka vitreus dekolmanının tanısında görüntüleme yöntemlerinin büyük önem taşıdığını ve özellikle OCT’nin son yıllarda en güvenilir teşhis aracı haline geldiğini ifade etmektedir.
İleri Yaş
En sık görülen risk faktörüdür. 60 yaşından sonra hemen her bireyde bir şekilde vitreus ayrışması meydana gelir.
Yüksek dereceli miyoplarda risk daha yüksektir. Bu kişilerde retina da daha hassas olduğu için komplikasyon ihtimali artar.
Genetik yatkınlık önemli bir etkendir. Ailesinde arka vitreus dekolmanı ya da retina dekolmanı öyküsü olan kişilerde hastalığın erken yaşta görülme ihtimali yüksektir.
Diyabet, hipertansiyon ve kolesterol yüksekliği gözdeki damar yapısını etkileyerek vitreusun zayıflamasına yol açar.
Op. Dr. Diclehan, özellikle miyop bireyler ve ailesinde göz hastalığı öyküsü olanların düzenli göz kontrollerini kesinlikle ihmal etmemeleri gerektiğini vurgulamaktadır.
İzlem ve Düzenli Kontrol
Arka vitreus dekolmanı çoğu zaman tedavi gerektirmez. Ancak retina yırtığı gelişip gelişmediği mutlaka takip edilmelidir. Hastaların düzenli aralıklarla muayene olması gerekir.
Eğer ayrışma sırasında retina yırtığı oluşmuşsa lazer fotokoagülasyon ya da vitrektomi gibi cerrahi yöntemlerle tedavi yapılır. Bu tedaviler retinanın yeniden yerine yapışmasını sağlar ve görme kaybı önlenir.
Hastaların uçuşan cisimler veya ışık çakmaları gibi belirtileri dikkatle gözlemlemesi ve şiddetlendiğinde hemen doktora başvurması gerekir.
Op. Dr. Diclehan, tedavide en önemli noktanın zamanında müdahale olduğunu, özellikle retina yırtığı geliştiğinde acil tedavi yapılmazsa kalıcı körlüğe kadar giden sonuçların ortaya çıkabileceğini belirtmektedir.
Retina Yırtığı
Vitreusun retinayı çekiştirmesi sonucunda retina tabakasında yırtıklar oluşabilir.
Retina yırtığı ilerleyip retina tabakasının tamamen ayrılmasına neden olursa retina dekolmanı gelişir. Bu durum acil cerrahi gerektiren ciddi bir tablodur.
Retina damarlarının zedelenmesi vitreus içine kanamaya yol açabilir. Bu da ani görme kaybı yapabilir.
Op. Dr. Diclehan, arka vitreus dekolmanının hafife alınmaması gerektiğini, komplikasyonların erken fark edilmesiyle hastaların görmesinin korunabileceğini ifade etmektedir.
Düzenli Göz Muayenesi
50 yaş üstü herkesin yılda en az bir kez göz muayenesi yaptırması gerekir. Miyop hastalarda bu kontrol daha sık yapılmalıdır.
Sigara ve alkol tüketiminden uzak durmak, sağlıklı beslenmek ve düzenli egzersiz yapmak göz sağlığı üzerinde olumlu etki yaratır.
Diyabet ve hipertansiyonun düzenli tedavi edilmesi göz damarlarını korur ve arka vitreus dekolmanı riskini azaltır.
Op. Dr. Diclehan, hastalarının yaşam tarzında yaptığı küçük değişikliklerin göz sağlığı üzerinde büyük farklar yarattığını her fırsatta vurgulamaktadır.
Arka vitreus dekolmanı, gözde sık görülen bir rahatsızlık olup çoğu zaman doğal yaşlanma sürecinin bir parçası olarak gelişir. Ancak bazı durumlarda retina yırtığı ve retina dekolmanı gibi ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Erken tanı, düzenli takip ve gerekli tedavilerin uygulanması görme fonksiyonunun korunması için hayati önem taşır. Hastaların belirtileri hafife almaması ve düzenli muayenelerini aksatmaması gerekir. Op. Dr. Diclehan, arka vitreus dekolmanı konusunda hastalarını bilinçlendirmekte ve tedavi süreçlerinde en güncel yöntemleri kullanarak göz sağlığının korunmasına katkı sağlamaktadır.
Göz sağlığı ve tedavileri konusunda uzman, güvenilir hizmet sunan kliniğimizle sağlıklı görme deneyimi yaşayın.
© 2025 Tüm Hakları Saklıdır. DijiWOW
Tr
En